SGK Maluliyet Oranı Tespiti Nasıl Yapılır?
İş kazası veya meslek hastalığı sonrası sigortalının maluliyet oranı SGK tarafından belirlenir. Süreç işverenin iş kazası bildirimiyle başlar. Sigortalı, Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucusuna sevk edilir. Hastane sağlık kurulu tıbbi belgeleri inceler, meslekte kazanma gücü kaybı oranını tespit eder. Hazırlanan rapor SGK Kurum Sağlık Kurulu’na gönderilir, Kurul oranı onaylar veya değiştirir. Onaylı karar sigortalıya yazılı tebliğ edilir. Tedavi tamamlanmadan ve sağlık durumu sabitlenmeden rapor düzenlenmez. Süreç ortalama 3-6 ay sürer; karmaşık vakalarda 12 aya uzar.
ATK Raporu SGK Maaş Bağlatır Mı
Sürekli İş Göremezlik Geliri Nasıl Bağlanır?
SGK Kurum Sağlık Kurulu yüzde 10 ve üzeri oran belirledikten sonra sigortalı, Tahsis Talep ve Beyan-Taahhüt formuyla bağlı bulunduğu SGK il müdürlüğüne başvurur. Başvuruya kimlik, iş kazası bildirim formu, hastane epikrizleri ve tedavi raporları eklenir. Kurum belgeleri inceler, gelir hesaplama işlemi yapar. Aylık tutar, sigortalının kaza tarihindeki günlük kazancı ve maluliyet oranı üzerinden belirlenir. Tam iş göremezlikte aylık kazancın yüzde 70’i, kısmi durumda bu tutarın kayıp oranı kadar bölümü ödenir. Karar onaylandıktan sonra gelir, belirlenen ay başından itibaren sigortalının banka hesabına yatırılır.
Sürekli İş Göremezlik Geliri Yüzde 10 Sınırı Nedir?
Sürekli iş göremezlik geliri için meslekte kazanma gücü kaybının en az yüzde 10 olması gerekir. Bu sınır 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 19. maddesinde düzenlenmiştir. SGK Kurum Sağlık Kurulu yüzde 5, yüzde 7 veya yüzde 9 belirlerse aylık gelir bağlanmaz. Oran yüzde 10 ve üzerine çıkarsa sigortalı ömür boyu aylık gelir alır. Yüzde 9 ile yüzde 10 arasındaki tek puanlık fark, sigortalının yaşam standardını doğrudan belirler.
SGK Oranı Düşük Çıkarsa Ne Yapılır?
SGK yüzde 10 altında oran verirse sigortalının önünde dört yol vardır. Birincisi Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu’na yazılı itirazdır; tebliğden itibaren altmış gün içinde başvurulur. İkincisi açık iş kazası tazminat davasında maluliyet oranının yeniden incelenmesini istemektir. Üçüncüsü SGK’ya karşı doğrudan sürekli iş göremezlik oranının tespiti davası açmaktır. Dördüncüsü Adli Tıp Kurumu’ndan bağımsız rapor temin etmektir. Sigortalı bu yolları birlikte yürütür. Bu yöntem hak düşürücü süreyi durdurur ve maluliyet oranını her cepheden zorlar.
SGK Yüzde 5 ATK Yüzde 15 Verirse Hangisi Geçerli?
SGK ile Adli Tıp Kurumu farklı oran verdiğinde iki sonuç doğar. Tazminat davasında mahkeme ATK oranını esas alır; iş kazası maddi tazminatı yüzde 15 üzerinden hesaplanır. Sürekli iş göremezlik geliri için SGK kararı geçerlidir; sigortalı yüzde 5 oranıyla kalır ve aylık gelir bağlanmaz. Bu çelişkiyi gidermek için ATK raporu SGK’ya yazılı dilekçeyle sunulur. SGK kabul etmezse iş mahkemesinde gelir bağlanması davası açılır. Mahkeme kararıyla yüzde 15 üzerinden geriye dönük gelir ödenir.
Adli Tıp Kurumu Raporu Nasıl Alınır?
ATK raporu doğrudan başvuruyla alınmaz. Mahkemeden sevk edilmesi gerekir. Sigortalı, açılan iş kazası tazminat davasında veya SGK aleyhine açılan tespit davasında ATK’ya dosya gönderilmesini ister. Mahkeme ATK İhtisas Kurulu’na resmi yazışmayla başvurur. Kurum tıbbi belgeleri ister, sigortalıyı muayeneye çağırır. ATK 3. İhtisas Kurulu kalıcı maluliyet oranını rapora bağlar. Muayene için sigortalıdan ücret alınmaz. Rapor mahkemeye gönderilir, taraflara tebliğ edilir. ATK raporu hazırlama süresi 6-12 ay arasındadır; karmaşık dosyalarda daha uzun sürer.
ATK Raporu SGK Maaş Bağlatır mı?
ATK raporu SGK’da otomatik maaş başlatmaz. Tazminat davasında alınan rapor, SGK’nın taraf olmadığı dosyada Kurum üzerinde doğrudan ödeme doğurmaz. Yüzde 10 ve üzeri ATK raporu güçlü delildir; sigortalı bu raporla SGK’ya başvurur. Kurum raporu inceler, kabul ederse gelir bağlanır. SGK kabul etmezse Kurum’a karşı sürekli iş göremezlik oranının tespiti ve gelir bağlanması davası açılır. Mahkeme kararı kesinleşince SGK gelir bağlamak zorundadır. Tazminat davası ve SGK davası ayrı süreçlerdir; biri kazanılsa da diğeri ayrıca yürütülür.
Yüksek Sağlık Kurulu ve ATK Çelişkisi Nasıl Çözülür?
SGK Yüksek Sağlık Kurulu raporu ile ATK İhtisas Kurulu raporu farklı oran verirse mahkeme dosyayı Adli Tıp Kurumu Genel Kurulu’na sevk eder. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu’nun 28.06.1976 günlü, 1976/6-4 sayılı Kararı bu prosedürü zorunlu kılar. Yüksek Sağlık Kurulu kararı SGK için bağlayıcıdır; sigortalı, işveren ve mahkeme yönünden bağlayıcı değildir. Çelişki ATK Genel Kurulu’nda nihai biçimde çözülür. Bu sevk yapılmadan kurulan hüküm bozma sebebidir.
Yüksek Sağlık Kurulu ve ATK Raporu
ATK Genel Kurul ve Üst Kurul Süreci Nasıl İşler?
Adli Tıp Kurumu yapısında İhtisas Kurulları, Üst Kurul ve Genel Kurul yer alır. İlk inceleme 3. İhtisas Kurulu’nca yapılır. İhtisas Kurulu raporu ile Yüksek Sağlık Kurulu raporu çelişirse Adli Tıp Üst Kurulu devreye girer. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 17.02.2010 gün ve 2010/21-60 Esas, 2010/90 Karar sayılı ilamı bu sevki zorunlu kılar. Üst Kurul oranı sabitleyemezse Genel Kurul nihai değerlendirme yapar. Genel Kurul kararı uygulamada belirleyici delildir; mahkeme hâkimini bağlamasa da hüküm kurmada esas alınır.
SGK’ya Karşı Gelir Bağlanması Davası Nasıl Açılır?
SGK, yüzde 10 üzeri ATK raporuna rağmen gelir bağlamazsa iş mahkemesinde dava açılır. Davalı taraf Kurum’dur. Dilekçede iki talep birlikte kurulur: sürekli iş göremezlik oranının tespiti ve sürekli iş göremezlik gelirinin bağlanması. Mahkeme SGK Kurum Sağlık Kurulu, Yüksek Sağlık Kurulu ve ATK raporlarını karşılaştırır. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/14468, K.2024/514 sayılı kararında Üst Kurul oranına göre gelir bağlanmasına hükmetmiştir. Dava nispi harca tabidir; adli yardım talep edilen dosyalarda harç ertelenir. Yetkili mahkeme sigortalının SGK il müdürlüğünün bulunduğu yerdir.
SGK Gelir Bağlanması Davası
Gelir Başlangıç Tarihi ve Geçmiş Dönem Nasıl Hesaplanır?
Sürekli iş göremezlik geliri, geçici iş göremezlik ödeneğinin sona erdiği tarihi takip eden ay başından bağlanır. Geçici ödenek yoksa SGK karar tarihi esas alınır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun E.2017/2228, K.2021/1067 sayılı, 22.09.2021 tarihli kararı, başlangıç tarihinde tartışma çıkması hâlinde ATK raporu ve dosya kapsamının esas alınmasını şart koşar. Geçmiş dönem gelir farkı yasal faiziyle ödenir. Faiz, gelir ödenmesi gereken aybaşlarından itibaren işler. Mahkeme kararı kesinleştikten sonra SGK 60 gün içinde toplu birikmiş ödemeyi sigortalının hesabına yatırır.
İş Kazası Tazminat Hesabında SGK Gelir Mahsubu Nedir?
SGK sürekli iş göremezlik geliri bağladığında bu gelir iş kazası tazminat hesabını etkiler. İşveren aleyhine belirlenen maddi tazminattan, SGK gelirinin rücuya tabi ilk peşin sermaye değeri düşülür. Mahsup, aynı zarar için iki kez ödeme yapılmasını önler. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/10528, K.2024/7907 sayılı kararı, iş gücü kayıp oranındaki değişikliğin tazminat hesabına aktarılmasını şart koşar. Aktüer bilirkişi yaş, net ücret, kusur oranı ve bakiye ömrü birlikte hesaplar. Mahsup yapılmazsa işveren yargılama sonunda gereğinden fazla tazminat öder.
Geçici İş Göremezlik Ödeneği ile Sürekli Gelir Farkı Nedir?
Geçici iş göremezlik ödeneği ile sürekli iş göremezlik geliri farklı kavramlardır. Geçici ödenek, raporlu kalınan dönem için günlük olarak ödenir, rapor bitince kesilir. Sürekli gelir, kalıcı iş gücü kaybı nedeniyle ömür boyu aylık olarak ödenir. Geçici ödenek günlük brüt kazancın yüzde 50’sidir; iş kazası ve meslek hastalığında ilk günden itibaren yüzde 100’üdür. İşçi rapor parası almış olsa bile kalıcı oran yüzde 10 altında kalırsa sürekli gelir bağlanmaz. İki ödeme aynı dosyada hesaplama bakımından birleşmez, farklı süreçlerde işler.
ATK Raporuna İtiraz Süresi ve Yolu Nedir?
ATK İhtisas Kurulu raporu, bilirkişi raporu niteliğindedir. Mahkemece taraflara tebliğ edildikten sonra iki hafta içinde itiraz edilir. İtiraz dilekçesinde tıbbi belgeler ve gerekçeler somut biçimde ortaya konulur. Hâkim itirazı yerinde görürse ek rapor veya Üst Kurul incelemesi ister. Üniversite hastanesi adli tıp anabilim dalı raporu alternatif kabul edilir. İki haftalık süre hak düşürücüdür; süre geçirilirse rapor kesinleşir, sonradan ortaya çıkan tıbbi bulgular dışında itiraz yolu kapanır. İtiraz dilekçesi 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine göre düzenlenir.
Yargıtay Kararları
Sürekli iş göremezlik oranının tespiti ve SGK gelir bağlanması davalarında Yargıtay önemli kararlar oluşturmuştur. Aşağıdaki kararlar uygulamayı doğrudan yönlendirir.
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/1590, K.2025/5309, T.09.04.2025: Bölge sağlık kurulu raporu ile Adli Tıp Kurumu raporları arasında çelişki bulunmasına rağmen Kurum Yüksek Sağlık Kurulu raporu alınmadan hüküm kurulması bozma nedeni sayılmıştır. Karar, çelişkili dosyalarda Kanun’un 95. maddesindeki idari rapor silsilesinin tamamlanması zorunluluğunu ortaya koymuştur.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 06.10.2010 gün, E.2010/10-390, K.2010/448: Adli Tıp Kurumu İhtisas Kurulu ile Yüksek Sağlık Kurulu raporları arasında çelişki çıkarsa Adli Tıp Üst Kurulu tarafından çelişkinin giderilmesi gerektiği, sigortalının sürekli iş göremezlik oranı ve gelir başlangıç tarihinin kesin olarak karara bağlanması zorunluluğu vurgulanmıştır.
Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2019/5564, K.2019/7063: Meslek hastalığı dosyasında Kurum’un yüzde 62,2 oran tespit etmesi üzerine 96.485,11 TL peşin değerli sürekli iş göremezlik geliri bağlanması işleminin mevzuata uygun olduğu hüküm altına alınmıştır. Karar, meslek hastalığı sürecinde Kurum işleminin denetim şeklini ve peşin değer hesabını netleştirir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 16.06.2015 günlü, E.2014/25483, K.2015/13848: İş kazası tazminat hesabında SGK’nın bağladığı gelirin ilk peşin sermaye değerinin rücuya tabi kısmının maddi tazminattan indirilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Karar, sigortalı ile işveren arasındaki tazminat hesabında SGK gelir mahsubunun temel kuralını koyar.
Yargıtay Kararları SGK ATK
Sıkça Sorulan Sorular
SGK heyetinde nasıl giyinmem gerekir?
Resmi kıyafet zorunlu değildir. Kazadan etkilenen uzvun rahat görülebileceği kıyafetler tercih edilmelidir. Diz yaralanmasında kısa pantolon, omuz yaralanmasında askılı tişört doktorun değerlendirmesini kolaylaştırır. Eski raporlar, MR ve röntgen filmleri yanda bulundurulmalıdır.
Heyet muayenesinde acımı abartırsam ceza alır mıyım?
Sahte beyanla rapor almak 5237 sayılı TCK m.206 kapsamında “resmi belgenin düzenlenmesinde yalan beyan” suçunu oluşturur. Tıbbi olarak gerçek dışı semptomları abartmak SGK’da sahtekarlık dosyası açılmasına yol açar. Doğru ve gerçek beyan en sağlam yoldur.
SGK raporu yanlış çıktı diyemem mi, geri dönüş yapılır mı?
SGK kararı tebliğden itibaren altmış gün içinde Yüksek Sağlık Kurulu’na yazılı itiraz hakkı doğurur. İtiraz dilekçesine yeni tıbbi belgeler, eski raporlar ve tedavi geçmişi eklenir. Cevap genellikle 3-6 ay içinde gelir.
Daha önce iyileşmiştim, kötüleştim. Oranım yükseltilir mi?
Maluliyet artışı durumunda sigortalı yeni rapor alıp SGK’ya başvurur. Kontrol muayenesi yapılır, oran yükselirse aylık gelir yeniden hesaplanır. Yükselen oran tarafından alınan geçmiş ödemeler iade edilmez.
Çalışmaya başlarsam SGK gelirim kesilir mi?
Sürekli iş göremezlik geliri çalışma şartına bağlı değildir. Sigortalı yeni işe girse, kendi işini kursa veya başka bir mesleğe geçse de gelir kesilmez. Yalnızca SGK’nın kontrol muayenesinde oran düşerse gelir azalır.
Doktorun kişisel görüşü orana etki eder mi?
Tek doktor görüşü Kurum Sağlık Kurulu kararının yerine geçmez. Sağlık Kurulu üç hekimin imzasıyla rapor düzenler. Tek hekim raporu ön incelemede kullanılır ama nihai oranı belirleyemez.
SGK aylık ödemesi geç gelirse ne yapılır?
Bağlanan gelirin ödenmesinde gecikme olursa SGK aleyhine icra takibi başlatılır. 5510 sayılı Kanun gereği geç ödenen gelir için yasal faiz işler. e-Devlet üzerinden “Gelir Ödeme Sorgulama” ekranından ödeme tarihi takip edilir.
Maluliyet raporum hangi ülkelerde geçerlidir?
Türkiye’de SGK tarafından bağlanan gelir, sosyal güvenlik anlaşması bulunan ülkelerde sigortalının ikamet etmesi hâlinde ödenir. Almanya, Hollanda ve Belçika başta olmak üzere 31 ülke ile karşılıklı anlaşma yürürlüktedir.
Sürekli iş göremezlik aylığı emeklilik aylığına eklenir mi?
İki ayrı gelir niteliğindedir, birleşmez. Sigortalı emekli olduğunda hem sürekli iş göremezlik gelirini hem de yaşlılık aylığını alır. Sürekli iş göremezlik geliri ölünceye kadar ödenir.
İş kazasından önce başka maluliyetim varsa hesaba katılır mı?
Önceden var olan maluliyet kaza sonucu artışın hesaplanmasında karşılaştırma değeri olur. ATK önceki orandan kaza sonrası oranı çıkararak iş kazasına özgü maluliyet oranını belirler. Geliriniz bu fark üzerinden hesaplanır.
Aile bireylerime gelir bağlanır mı?
Sigortalı vefat ederse hak sahiplerine ölüm geliri bağlanır. Eş, çocuk ve anne-babaya pay edilir. Ölüm geliri tutarı, sigortalının kaza tarihindeki kazancına göre belirlenir. Eşin payı yüzde 50, çocukların payı yüzde 25’tir.
SGK raporu için ücret öder miyim?
SGK Kurum Sağlık Kurulu ve Yüksek Sağlık Kurulu raporları ücretsizdir. Sigortalı ek tetkik için özel hastane veya üniversite hastanesi seçerse fark ücret öder. Kamu hastanesinde gerçekleştirilen muayene tamamen Kurum tarafından karşılanır.
Avukat tutmadan SGK davası açılır mı?
İş mahkemesinde dava avukatsız açılır, sigortalı kendisi davayı yürütür. Ancak rapor analizi, bilirkişi raporlarına itiraz ve aktüer hesap teknik konulardır. Dilekçe örnekleri Adalet Bakanlığı UYAP Vatandaş Portalı üzerinden temin edilir, baroların hukuki yardım servisleri ücretsiz danışmanlık verir.
Mahkeme kararı sonrası SGK ne kadar sürede ödeme yapar?
Kesinleşen mahkeme kararı SGK’ya tebliğ edildikten sonra Kurum 60 gün içinde gelir bağlama işlemini başlatır. Geçmiş dönem birikmiş gelir toplu ödenir, sonrası aylık olarak yatırılır.
Engelli raporum varken iş kazası geçirdim, ek gelir alır mıyım?
Engelli raporu sosyal yardım ve vergi indirimi kapsamındadır. İş kazası sürekli iş göremezlik geliri ise ayrı bir gelirdir. İki gelir birbirini etkilemez, kümülatif olarak alınabilir.
SGK gelirim hangi bankaya yatar?
Sigortalı tahsis aşamasında banka seçer. PTT, Ziraat Bankası, Halkbank ve Vakıfbank en sık tercih edilenlerdir. Banka değişikliği e-Devlet üzerinden “SGK Hesap Değişikliği” ekranından yapılır.
İlgili İçerikler
- İş Kazası Avukatı
- İş Kazası Tazminat Hesaplama
- İş Kazası Kusur Oranı Tespiti
- İş Kazasında Kırık Tazminatı
- İşçi Hakları
- Sigorta Avukatı
- Trafik Kazası Avukatı
- Hukuk Bürosu Ana Sayfa
Resmi mevzuat için 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu‘na, Sosyal Güvenlik Kurumu sitesine ve Adli Tıp Kurumu resmi sayfasına başvurabilirsiniz.
📞 Seçkin Avukatlık
İş kazası, sürekli iş göremezlik geliri ve ATK raporu süreçlerinde itiraz, dava ve dilekçe hazırlığı için iletişim:
📱 Telefon: +90 539 375 05 85
📧 E-posta: info@seckinavukatlik.com
🗺️ Harita Konumu