Hatalı Park Cezası 2026 | KTK 61/1 Tüm Maddeler

Hatalı park cezası, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 61. maddesi kapsamında park etmenin yasak olduğu yer ve hallerde araç bırakmak için uygulanan idari yaptırımdır. 2026 yılında hatalı park cezası standart tutarı 1.246 TL, engelli park alanına izinsiz park için ise 2.492 TL‘dir. KTK m.61/1, 61/1-a’dan 61/1-o’ya kadar 15 alt bent içerir; her bent farklı bir park ihlalini düzenler. Bu rehberde 2026 güncel tutarlar, erken ödeme koşulları, araç çekme uygulaması, tüm bentler ve itiraz yolları madde madde açıklanmaktadır.

KTK 61/1 Hatalı Park Cezası 2026 Özet Tablo

Sesli Dinle: KTK 61/1 Hatalı Park Cezası

KTK 61/1 hatalı park cezası, okul önü, garaj önü, yangın musluğu, duraklama yasağı, yaya yolu, araç çekme, çekici ücreti ve itiraz süreci hakkında hazırlanan podcast bölümünü aşağıdan dinleyebilirsiniz.

KTK 61. Madde Nedir?

“Park Etmenin Yasak Olduğu Haller ve Yerler” başlığını taşıyan KTK 61. madde, taşıt yolu üzerinde belirli yerlere araç park edilmesini yasaklar. Birinci fıkrası 15 alt bentten oluşur. Yasağa aykırı davranan sürücülere idari para cezası ve ehliyet ceza puanı uygulanır; aracın trafik akışını engellediği hallerde çekici ile kaldırılır.

Yanlış park cezası olarak da bilinen bu yaptırım, tutanakta yazılı bent ile gerçekte yapılan eylemin örtüşmesi halinde geçerlidir. Park yasağını düzenleyen tek hüküm 61. madde değildir: duraklama yasakları KTK m.60, yaya geçidi ihlalleri KTK m.62 kapsamındadır. Tutanakta hangi maddenin yazıldığını kontrol etmek itiraz açısından kritik önem taşır.

KTK 61-1 Hatalı Park Cezası

Hatalı Park Cezası 2026 — Tutar, Puan ve Erken Ödeme

2026 yılı park ihlali cezaları, Emniyet Genel Müdürlüğü trafik idari para cezası tarifesine göre belirlenmiştir. Engelli park alanı (61/1-o) hariç tüm 61/1 ihlallerinde ceza tutarı aynıdır; ceza puanı iki bent için farklılaşır.

Standart ceza (61/1-a’dan 61/1-n’ye): 1.246 TL

Engelli park (61/1-o): 2.492 TL (diğerlerinin iki katı)

Erken ödeme indirimi: Cezanın tebliğinden itibaren 30 gün içinde ödeme yapılırsa %25 indirim uygulanır. 1.246 TL, 934,50 TL’ye; 2.492 TL, 1.869 TL’ye düşer. İndirim yalnızca para tutarına işler, ceza puanı azalmaz.

Erken ödeme itiraz hakkını kaldırmaz. Kabahatler Kanunu, indirimli ödemenin kanun yoluna başvuru hakkını engellemeyeceğini açıkça düzenler; Yargıtay da bu ilkeyi kararlarında teyit etmiştir. Cezayı indirimli ödeyip aynı süre içinde itiraz etmek mümkündür. İtiraz kabul edilirse ödenen tutar vergi dairesine başvurularak iade alınır. Pratikte en güvenli yol: önce indirimli ödemeyi gerçekleştirmek, ardından 15 günlük süre içinde itiraz dilekçesini sunmaktır.

30 günü aşan ödemelerde aylık %5 gecikme zammı işler; toplam zam aslı geçemez. Ödeme e-Devlet “Trafik Cezası Sorgulama” ekranı, GİB Dijital Vergi Dairesi, anlaşmalı bankalar ve PTT şubeleri üzerinden yapılabilir.

Araç Çekilirse Toplam Maliyet

Hatalı Park Araç Çekme Cezası 2026

KTK m.61’in son fıkrası uyarınca yasağa aykırı park edilen araçlar trafik kolluğunca kaldırılabilir. Bu durumda sürücü üç ayrı maliyet kalemiyle karşılaşır: trafik cezası, çekici ücreti ve günlük otopark bedeli. Masraflar tahsil edilmeden araç teslim edilmez; çekici aracın kaldırılmasına başlamadan önce sürücü gelirse yalnızca trafik cezası ödenir, çekici ücreti alınmaz.

Çekici ücretleri her belediye tarafından ayrıca belirlenir; İstanbul, Ankara ve diğer büyükşehirlerde farklılık gösterir. Aracın hangi otoparka çekildiğini öğrenmek için e-Devlet “Aracım Nerede” sorgulaması yapılabilir veya 155 Polis İmdat hattı aranabilir. Teslim sırasında ruhsat aslı ve ruhsat sahibinin kimliği zorunludur. İtiraz başarıyla sonuçlanırsa çekici ve otopark bedeli de iade kapsamına girer.

Hatalı Park Cezası Maddesi — KTK 61/1

Aşağıdaki tablo mevzuata dayalıdır. Her bent farklı bir park ihlalini düzenler; ceza tutarı aynı olsa da puan iki bentte (61/1-a ve 61/1-k) farklıdır.

Kaldırım Park Cezası 2026 — 61/1-n

Kaldırım park cezası olarak bilinen 61/1-n bendi, yönetmelikte belirtilen istisnalar dışında yaya yollarına park etmeyi yasaklar. Kaldırım, yaya geçidi, engelli rampası ve bisiklet yolu bu kapsamdadır. Uygulamada en sık uygulanan 61. madde bendidir. “İki teker kaldırımda” şeklindeki kısmi işgal de ihlal sayılır; araç ne kadar süre kaldığı önemli değildir.

Yaygın yanlış kanı: kısa süreli veya kimseyi engellemediği sürece ceza kesilmeyeceği düşüncesi. Mevzuatta açıkça izin verilmediği veya yetkili merciin belgeli onayı olmadığı sürece her kaldırım işgali ihlaldir. Belediye kararıyla işaretlenmiş yükleme-boşaltma noktaları ile yetkili merciin izin belgesiyle belirlenmiş geçici alanlar istisnayı oluşturur.

61/1-n trafik cezası itiraz açısından teknik gerekçeler sınırlıdır. Araç açıkça kaldırımda görünüyorsa mahkeme cezayı iptal etmez. Alanın kaldırım niteliği taşımadığının belediye belgesiyle ispatlanması ya da yönetmelik istisnasının kanıtlanması iptal kararına zemin hazırlayabilir.

En Sık Yapılan Hatalı Park İhlalleri

Otobüs Durağına Park Cezası — 61/1-e

Kamu hizmeti yapan yolcu taşıtlarının duraklarını belirten levhalardan her iki yönde 15 metrelik mesafe içine park etmek 61/1-e kapsamında ceza gerektirir. Levhanın hem önünde hem arkasında toplam 30 metrelik alan yasak bölgeyi oluşturur. Otobüs durağına kaç metre kala park edilemez sorusunun yanıtı budur: her iki yönde 15 metre.

Mesafenin genişliği nedeniyle sürücüler levhayı görseler bile yasak alan içinde kalabilir. Durak levhasının tam konumunu belirleyip 15 metrelik sınırı fotoğraflı olarak kontrol etmek bu cezadan korunmanın en pratik yoludur.

İtirazda araç park noktasının levhadan 15 metreden fazla mesafede olduğunun gösterilmesi gerekir. Harita ölçümü, olay yeri fotoğrafı ve mümkünse uydu görüntüsü bu kanıtın temelini oluşturur. Levhanın silinmiş, hasarlı ya da yönetmeliğe aykırı konumlandırılmış olduğu durumlar da başarılı itiraz gerekçesi sayılır. Tramvay durağı aynı kurala tabidir. Otobüs durağında duraklama cezası ise KTK m.60 kapsamında ayrıca düzenlenmiştir; 61/1-e yalnızca park yasağını kapsar, duraklama yasağını değil.

Garaj Önüne Park Cezası — 61/1-c

61/1-c trafik cezası nedir sorusu sıkça sorulur: bu bent taşıt yolu üzerindeki geçiş yolları önüne veya üzerine park etmeyi yasaklar. Bina çıkışları, garaj kapıları, arazi girişleri ve servis yolları bu kapsamdadır. Sürücünün araçta olup olmaması sonucu değiştirmez.

Önemli bir ayrım: özel mülke ait garaj veya bina girişi, belediyece tescilli geçiş yolu olmayabilir. Apartman önüne park etme cezası bu gerekçeyle tartışılabilir. İtirazda alanın yasal anlamda “geçiş yolu” niteliği taşıyıp taşımadığı incelenir; tapu kaydı, imar durum belgesi veya belediye yazısı ile özel mülk girişinin resmi geçiş yolu sayılmadığı ispat edilirse ceza iptal edilebilir. Resmi tescilli geçiş yolunda itiraz başarısız olur.

Engelli Park Cezası — 61/1-o

61/1-o bendi, 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun ile eklenen ve diğer 61/1 ihlallerinin tam iki katı ceza doğuran özel bir düzenlemedir. 2026 itibarıyla 2.492 TL uygulanır; 30 gün içinde indirimli ödenmesi halinde 1.869 TL’ye düşer.

Bu bent yalnızca üzerinde geçerli engelli aracı izin belgesi ve amblemi bulunan araçlara izin tanır. Yakını engelli olsa bile araçta amblem yoksa cezadan kaçınılamaz. İtiraz açısından levhanın yönetmelik standardında ebat ve konumda olmadığı ya da yerdeki engelli işaretinin tamamen silinmiş olduğu durumlar gerekçe oluşturabilir.

Diğer 61/1 Bentleri

61/1-a — Duraklama Yasağı Olan Yere Park

Sarı yatay çizgi veya “Durmak Yasaktır” levhasıyla belirlenmiş alanlara park etmek bu bent kapsamındadır. Diğer park bentlerinden farklı olarak 15 ceza puanı doğurur. Duraklama ile park arasındaki fark belirleyicidir: kısa süreli bile olsa sürücü araç başında değilse park sayılır; sözlü beyan tek başına yetersiz olduğundan kamera kaydı veya tanıkla kanıtlanması gerekir.

61/1-b Trafik Cezası Nedir? (Park Yasağı Levhası Olan Yere Park)

“Park Etmek Yasaktır” levhasının bulunduğu alanlara araç bırakmayı kapsar. İtiraz başarı oranı görece yüksektir: levhanın ağaç veya nesneyle kapatıldığının, standart ebat ve yükseklikte olmadığının ya da tutanaktaki konumun gerçek park yeriyle örtüşmediğinin fotoğrafla belgelenmesi iptal gerekçesi oluşturabilir.

61/1-d Trafik Cezası Nedir? (Yangın Musluğuna Park)

Belirlenen yangın musluklarına her iki yönden 5 metrelik mesafe içine park etmek yasaktır. Cadde levhasıyla işaretlenmemiş olsa dahi mesafe şartı her koşulda uygulanır. Yangın musluğu park cezası mesafe itirazında araç ile musluk arasındaki mesafenin 5 metreyi aştığının ölçüm ve fotoğrafla ispatlanması gerekir.

61/1-g Trafik Cezası Nedir? (Çift Sıra Park)

Başka bir aracın çıkışını kapatacak şekilde araç bırakmak çift sıra park olarak da bilinir. Çift sıra park cezası maddesi olarak sıkça aranan bu bent, sürücünün araçta veya yakınında olup olmamasına bakılmaksızın uygulanır. Acil durumda telefon numarası bırakmak yasal bir muafiyet tanımaz.

61/1-k — Alt Geçit, Üst Geçit, Köprü 10 m İçine Park

Bu bent 61/1-a ile birlikte 15 ceza puanı doğuran iki bentten birisidir. Alt geçit, üst geçit veya köprülere her iki yönden 10 metrelik mesafe içine park etmek yasaktır. Yüksek puan nedeniyle ehliyet riski bakımından diğer bentlerden daha ağır sonuç doğurur.

61/1-l — Belirlenen Süre ve Şeklin Dışında Park

Park saati sınırlaması bulunan alanlarda (ücretli park bölgeleri, zaman dilimi kısıtlamalı alanlar) izin verilen süreyi veya biçimi aşmak bu bent kapsamındadır. Yazılı izin süresinin ve zaman diliminin tutanaktaki saatle örtüşüp örtüşmediği itiraz için kontrol edilmesi gereken ilk noktadır.

61/1-m — Belirli Kişi/Kurum/Kuruluşa Ayrılmış Alana Yetkisiz Park

Hastane, belediye, okul gibi kurumlara tahsis edilmiş park alanlarına izinsiz park etmek bu bent kapsamındadır. Tahsisin resmi işaretle belirtilip belirtilmediği itirazda değerlendirilen temel unsurdur.

61/1-f — Orta Şeride Park

Üç veya daha fazla şeritli yolda ortadaki şeride park etmek yasaktır. İki şeritli yolda bu bent uygulanmaz; şerit sayısının tespiti itiraz için önemlidir.

61/1-h — Geçiş Üstünlüğü Araç Girişi 15 m İçine Park

İtfaiye, ambulans, polis gibi geçiş üstünlüğü bulunan araçların kullandığı binalara ait giriş levhalarından her iki yönde 15 metre içine park etmek yasaktır.

61/1-ı — İzin Verilen Süre veya Zaman Dışında Park

Ücretli veya süreli park bölgelerinde belirlenen saatler veya süre dışında kalmak bu bent kapsamındadır. 61/1-l ile yakın kapsam taşır; tutanakta yazılı bentin somut eylemle örtüşüp örtüşmediğinin kontrolü önemlidir.

61/1-j — Kamu Binası Giriş/Çıkış 5 m İçine Park

Resmi kamu binalarının giriş ve çıkışlarına her iki yönden 5 metrelik mesafe içine park etmek yasaktır. Özel işletmelerin giriş/çıkışları bu bent kapsamına girmez; kamu binası niteliğinin tespiti itiraz gerekçesi olabilir.

Hatalı Park Cezası Kaç Puan?

Hatalı park cezası sürücü ehliyet kaydına ceza puanı olarak işlenir. KTK m.118 uyarınca ihlal tarihinden geriye doğru bir yıl içinde 100 puana ulaşan sürücülerin ehliyeti geçici olarak geri alınır.

• 61/1-a (duraklama yasağına park) ve 61/1-k (alt/üst geçit, köprü 10 m içi): 15 puan
• Diğer tüm 61/1 bentleri: 10 puan

Birinci kez 100 puanı doldurmada 2 ay, ikinci kez 4 ay, üçüncü kez sürücü belgesi iptal edilir. Ceza puanı yıllık döngüsel hesaplanır; ihlal tarihinden itibaren 1 yılı geçen puanlar hesaba katılmaz. İndirimli ödeme puanı azaltmaz; puan yalnızca başarılı itirazla iptal edilebilir.

Hatalı Park Cezası Sorgulama

Hatalı park cezası kameradan veya trafik görevlisi tarafından kesilmesine göre farklı sürelerde sisteme düşer. Kamera ile tespit edilen cezalar yaklaşık 3 iş günü içinde e-Devlet sistemine yansır; posta tebligatı ise en geç 10 iş günü içinde muhataba ulaşır.

• e-Devlet Trafik Cezası Sorgulama: turkiye.gov.tr → “Trafik Para Cezası Borcu Sorgulama ve Ödeme” ile plaka veya T.C. kimlik numarasıyla sorgulanır.
• EGM Araç Sorgu: e-Devlet üzerinden araç plakasına yazılan cezalar listelenir.
• GİB Dijital Vergi Dairesi: Ödeme ve sorgulama işlemleri için kullanılabilir.

Hatalı Park Nereye Şikayet Edilir?

Başkasına ait aracın hatalı park cezasına konu olması için çeşitli şikayet kanalları mevcuttur. Şikayet ihbara dönüşür; trafik ekibi gerekli işlemi yaparak tutanak düzenler.

• 155 Polis İmdat: Anlık bildirim için en hızlı yol. Plaka, adres ve ihlal türü aktarılır.
• 112 Acil: Garaj girişini kapatan ya da trafiği kilitleyen acil durumlarda.
• e-Devlet Beyaz Masa / CİMER: Yazılı bildirim için kullanılabilir; anlık tepki beklenmez.
• Belediye trafik hattı: Büyükşehirlerde belediye trafik ekibine doğrudan ulaşılabilir.

İhbarlarda aracın plakası, bulunduğu konum ve ihlali net gösteren fotoğraf paylaşmak trafik ekibinin işlemini hızlandırır.

Hatalı Park Cezasında Sigorta Rücu Riski

Hatalı park cezası alınan araç bir trafik kazasına zemin hazırladıysa idari ceza dışında sigorta rücu riski doğar. Trafik sigortası karşı tarafın hasarını ödese de yasak yerde park etmeniz nedeniyle size kusur atfedilirse sigorta şirketi ödediği tutarı rücu yoluyla geri talep edebilir. Kavşak içi park, yaya geçidi işgali ve itfaiye/ambulans giriş noktasına bırakılan araç bu açıdan en riskli pozisyonlardır.

Hatalı Park Cezasına İtiraz

61/1 Hatalı Park Cezasına Nasıl İtiraz Edilir?

Hatalı park cezasına itiraz hakkı, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m.27 uyarınca tebliğ veya tefhimden itibaren 15 gün içinde kullanılır. Sulh Ceza Hakimliğine trafik cezası itiraz dilekçesi sunularak başvuru yapılır. Süre hak düşürücüdür; uzatılması mümkün değildir. Görevli mahkeme Sulh Ceza Hakimliği, yetkili yer cezanın kesildiği yerin hakimliğidir. Farklı şehirdeki sürücüler bulundukları yerin Sulh Ceza Hakimliği aracılığıyla dilekçeyi yetkili hakimliğe iletebilir. Başvuru Kabahatler Kanunu m.31/1 uyarınca harçtan muaftır; karar dosya üzerinden verilir, duruşma yapılmaz. Sulh Ceza Hakimliği kararı kesindir; istinaf kapalıdır.

e-Devlet Üzerinden İtiraz

1. e-Devlet’e e-imza veya mobil imza ile giriş yapın
2. UYAP Vatandaş Portalı‘nı seçin
3. Dava Açılış İşlemleri → “Trafik/İdari Para Cezasına İtiraz” seçeneğine girin
4. Sulh Ceza Hakimliği, il ve adliye bilgilerini doldurun
5. Hazırladığınız dilekçeyi UDF formatında yükleyin

Hatalı Park Cezası Fotoğraf Delili

Hatalı park cezasına itirazda en kritik unsur fotoğraftır. Levhanın bulunmadığını, kapalı ya da görünmez konumda olduğunu, yerdeki çizginin silinmiş olduğunu belgeleyen fotoğraflar mahkemede belirleyicidir. Fahri trafik müfettişinin düzenlediği, fotoğraf içermeyen tutanaklar ispat yükümlülüğünün idarece yerine getirilmediği gerekçesiyle iptal edilme eğilimindedir. HGS/OGS geçiş kayıtları, aracın ceza yazılan saatte başka konumda bulunduğunu kanıtlamak için güçlü bir araçtır. Güvenlik kamerası görüntüleri ve tanık beyanları da dilekçeye eklenebilir.

Hatalı Park Cezası İtiraz Dilekçesi Örneği

……………… NÖBETÇİ SULH CEZA HAKİMLİĞİ’NE

İtiraz Eden: [Ad Soyad] — T.C. No: [……..] — Adres: [……..]

Karşı Taraf: [Cezayı kesen trafik birimi]

Konu: [Tarih] tarihli, [seri no] sayılı, [plaka] plakalı aracıma KTK m.61/1-[bent] uyarınca kesilen [tutar] TL idari para cezasının iptali.

Açıklamalar:

1. Yukarıda belirtilen tarihte aracıma hatalı park gerekçesiyle ceza düzenlenmiş; söz konusu ceza [tarih] tarihinde tebliğ edilmiştir.

2. Ceza hukuka aykırıdır. Şöyle ki: aracımın park edildiği alanda park yasağını bildiren herhangi bir levha veya işaret bulunmamaktadır. / Tutanakta ihlali kanıtlayan fotoğraf veya kamera kaydı yer almamaktadır. / Tutanakta yazılı bent ile somut eylem örtüşmemektedir. / Aracım ceza saatinde başka konumdaydı. (Durumunuza uygun gerekçeyi yazın, uymayanları silin.)

3. Dilekçe ekinde olay yeri fotoğrafları ve destekleyici belgeler sunulmuştur.

Hukuki Dayanak: KTK m.61, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m.27, m.31.

Sonuç ve Talep: İtirazımın kabulüyle idari para cezasının iptaline karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.

[Tarih] — [Ad Soyad] — [İmza]

Ekler: Ceza tutanağı, tebligat, araç ruhsatı, kimlik, olay yeri fotoğrafları, sair deliller.

Emsal Mahkeme Kararları

Tutanaklar Resmi Evrak Niteliği Taşır; Ancak İspat Yükü Dengelenir — Yargıtay 7. CD

Hatalı park cezasına itiraz sürecinde tutanakların hukuki değerine ilişkin temel ilkeyi Yargıtay 7. Ceza Dairesi belirlemiştir. Kararda idari para cezası karar tutanağının resmi evrak niteliğinde bulunduğu ve aksi ispat edilinceye kadar geçerli olduğu, ispat kuvveti bakımından başkaca bir delille (kamera kaydı gibi) desteklenmesinin gerekmediği vurgulanmıştır.

Bu karar itiraz sürecinde ikili bir sonuç doğurur: tutanağın varlığı tek başına cezayı geçerli kılar; ancak bu geçerlilik “aksi ispat edilinceye kadar” sürer. Sürücü, aracın o saatte o konumda bulunmadığını HGS kaydı, navigasyon verisi veya kamera görüntüsüyle kanıtlarsa tutanağın geçerliliği çürütülmüş sayılır.

(Yargıtay 7. Ceza Dairesi, E. 2014/22963, K. 2014/19969, T. 27.11.2014)

İdare Teknik Delile Sahipken Sunmazsa Silahların Eşitliği İhlal Edilir — Anayasa Mahkemesi

Anayasa Mahkemesi bu bireysel başvuruda trafik idaresinin teknik bir cihaza dayalı tespit yaptığını ancak ölçüm kaydını ve cihazın kalibrasyon belgelerini mahkemeye sunmadığını tespit etmiştir. Mahkeme; kamu görevlilerince düzenlenen tutanağa üstünlük tanıyan yaklaşımın, itiraz eden kişinin savunma yapmasını anlamsız hale getireceğini ve kişiyi kamu otoritesi karşısında dezavantajlı konuma düşüreceğini hükme bağlamıştır. Bu gerekçeyle Anayasa m.36 kapsamında adil yargılanma hakkının (silahların eşitliği ilkesinin) ihlal edildiğine karar verilmiştir.

Pratik sonucu: Kamera, radar veya ölçüm cihazıyla tespit edildiği belirtilen bir park cezasında idarenin bu teknik kaydı dosyaya sunmaması, itiraz dilekçesinde “silahların eşitliği ihlali” olarak öne sürülebilir.

(Anayasa Mahkemesi, Bireysel Başvuru No: 2020/34667, Yunus Acar, T. 24.05.2023)

Araç Sahibi Aracı Kullanmadığını İspat Ederse Plakaya Yazılan Ceza Kaldırılır — Anayasa Mahkemesi

Anayasa Mahkemesi bu başvuruda tescil plakasına yazılan trafik cezasının araç malikine yüklenmesini masumiyet karinesi (Anayasa m.38) açısından incelemiştir. Mahkeme; araç sahibinin cezanın kesildiği sırada olay yerinde bulunmadığını ispat etmesi halinde cezayı ödemekle yükümlü tutulamayacağını hükme bağlamıştır. Karar, plakaya yazılan park cezalarında araç sahibinin “o an ben kullanmıyordum” savunmasının hukuki zemine oturtulması açısından temel emsaldir.

Pratik sonucu: Araç başkasına kiralanmış, ödünç verilmiş veya çalınmışsa; araç sahibi kiralama sözleşmesi, devir belgesi ya da şikayet kaydını ibraz ederek cezanın gerçek sürücüye yönlendirilmesini talep edebilir.

(Anayasa Mahkemesi, Bireysel Başvuru No: 2014/3134, Mehmet Güzeloğlu, T. 7.5.2015, R.G. 25.06.2015 / 29397)

Kiralık Araçta Ceza Araç Sahibine Değil Gerçek Sürücüye Ait — Sulh Ceza Hakimliği

Araç kiralama şirketi adına tescilli araçta park cezası kesilmesi üzerine şirketin açtığı davada Sulh Ceza Hakimliği; kiralama sözleşmesi ve fatura ibrazıyla cezanın gerçek sürücüye ait olduğunun belgelenmesi durumunda araç malikine yüklenen sorumluluğun kaldırılması gerektiğine hükmetmiştir. Kararın gerekçesinde cezaların şahsiliği ilkesi (Anayasa m.38) ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin masumiyet karinesine ilişkin içtihadına atıf yapılmıştır.

Pratik sonucu: Araç başkasına kiralanmışsa kiralama sözleşmesi ve kiracının kimlik bilgileri ibraz edilerek ceza kiracıya yönlendirilebilir; kiralama şirketi veya araç sahibi cezadan kurtulur.

(Kocaeli 1. Sulh Ceza Hakimliği, D.İş No: 2019/2893, T. 16.12.2019)

Sık Sorulan Sorular

Komşum her gün apartman önüme park ediyor, polisi ararsam ceza kesilir mi?

Evet. 155’i arayarak plaka ve konumu bildirmeniz yeterlidir; trafik ekibi gelip tutanak düzenler. Ancak 61/1-c uygulanabilmesi için söz konusu alanın belediyece tescilli geçiş yolu olması gerekir. Özel arazi girişi tescilsizse ceza kesilmeyebilir. Garaj kapısının önünü kapatıyorsa 112 Acil de aranabilir.

Kira arabamın aldığı hatalı park cezası bana mı gelir?

Ceza plakayla aracı kiralayan şirkete yazılır; ancak şirket kiralama sözleşmesi ve fatura ibraz ederek sorumluluğu gerçek sürücüye yönlendirebilir. Ceza faturanıza yansıtılabilir. Kiralama sözleşmenizde bu tür cezalar için ne öngörüldüğünü kontrol edin.

Arabayı sattım ama devir yapmadım, eski aracın cezası bana geliyor. Ne yapabilirim?

Trafik tescilinde adınız kayıtlı olduğu sürece ceza size gelir. Noterde devir yapılmamışsa hukuki sorumluluk size aittir. Alıcıya ihtarname çekerek devri zorunlu kılabilirsiniz; devir yapılana kadar gelen cezaları alıcıdan rücu yoluyla talep edebilirsiniz.

Araç çekildi, gece döndüm ve otopark kapalı. Ne yapmalıyım?

Büyük şehirlerde belediye otoparkları 7/24 açık tutulmak zorundadır. Kapalıysa 155’i arayın; ekip sizi yetkiliye yönlendirir. Sabahı beklemek zorunda kalırsanız otopark gün sayısı artar; geç teslim alınan her gün ayrıca ücretlendirilir.

Ödeme yaptım ama e-Devlet’te hâlâ ceza borcu görünüyor. Sorun nedir?

Ödeme sistemlere yansıması 1-3 iş günü sürebilir. PTT veya banka üzerinden ödediyseniz dekontu saklayın; e-Devlet’te güncellenmezse GİB Dijital Vergi Dairesi’nden makbuzla birlikte başvurabilirsiniz. Yanlış plaka veya eksik referans numarası girilmişse ödeme başka hesaba düşmüş olabilir.

Ceza 5 yıl önce kesilmiş, hâlâ ödeme çıkıyor. Zamanaşımı yok mu?

Trafik idari para cezalarında 5 yıllık zamanaşımı uygulanır; ancak bu süre icra takibinin başlatıldığı tarihte kesilir. SGK gibi kurumlardan haciz uygulandığında süre yeniden işlemeye başlar. Çok eski bir ceza için vergi dairesiyle yazışarak durumu netleştirin.

Trafik memurunun tutanakta yazdığı adres yanlış, bu itiraz gerekçesi olur mu?

Tutanaktaki plaka, tarih, saat veya konum bilgisinde somut hata varsa itiraz için güçlü bir gerekçedir. Hatayı HGS kaydı, navigasyon verisi veya kamera görüntüsüyle belgeleyin. Salt yazım hatası tek başına yeterli olmayabilir; aracın o saatte o yerde olmadığını kanıtlamak belirleyicidir.

Araç başka birine aitken ceza yedim, kendim mi ödemeliyim?

Sürücü araç başındaysa ceza sürücüye yazılır ve anında tebliğ sayılır. Sürücü araç sahibinden farklıysa araç sahibi cezayı sürücüye rücu edebilir; trafik birimine kimlik ve sözleşme ibraz ederek gerçek sürücünün tespiti istenebilir.

Çekici yüklemeye başlamıştı ama ben geldim. Çekici ücretini ödemek zorunda mıyım?

Çekici aracı yüklemeye başlamışsa ücret tahakkuk eder. Henüz yüklemeye başlanmamışsa sadece trafik cezası ödenir. “Yüklemenin başlaması” konusunda tartışma çıkarsa o anı belgeleyen görüntü talep edin; ispat yükü idare üzerindedir.

Saatli park alanında süre doldu, 5 dakika geç döndüm. Tam ceza mı kesilir?

Evet. 61/1-ı veya 61/1-l kapsamında süre ihlali tespit edilirse tam tutar olan 1.246 TL ceza kesilir; kıst uygulama yoktur. Pratik çözüm: belediyenin park uygulamasına kayıt olarak SMS uyarısı almak — süre dolmadan arabanıza dönmenizi sağlar.

Ceza otomatik kamera mı yazdı, yoksa memur mu yazdı? Farkı var mı?

Otomatik kamera ile kesilen cezalarda fotoğraf delili zaten dosyadadır; itiraz başarı şansı düşüktür. Memur tarafından yazılan ve fotoğraf eklenmeyen tutanaklar ise itirazda ispat yükü tartışması açısından daha elverişlidir. Tutanakta “fotoğraf eki” ibaresi var mı kontrol edin.

Yabancı plakalı araç sürücüsüyüm, cezayı ödemesem yurt dışına çıkabilir miyim?

Trafik idari para cezaları için yurt dışına çıkış yasağı doğrudan uygulanmaz; ancak araç kiralama şirketi üzerinden takip başlatılırsa sorun çıkabilir. Türkiye’ye tekrar giriş planı varsa cezanın ödenmesi borç birikimini önler.