Sigorta Hukuku
Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Tazminatı 2026 - Tazminat Hesaplama ve Başvuru

Koltuk sigortası tazminatı (Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası), 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu uyarınca otobüs, minibüs, dolmuş, taksi ve servis araçlarındaki yolcuları, sürücüyü ve muavini güvence altına alan zorunlu sigortadır. 01 Temmuz 2025 itibarıyla ölüm, sakatlık ve sağlık giderleri için koltuk başına 252.000 TL teminat uygulanmaktadır. Kusur aranmaz; tazminatın doğması için kazanın sigortalının kaza tarihinden itibaren 2 yıl içinde ölümüne veya sakatlığına yol açmış olması gereklidir.

Yazı İçeriği

Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Nedir?

Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu kapsamında ticari yolcu taşıyan araçlara zorunlu tutulan bir meblağ (tutar) sigortasıdır. Meblağ sigortası olması nedeniyle gerçek zarar hesaplaması yapılmaz; ölüm halinde poliçe limitinin tamamı, sakatlık halinde maluliyet oranına göre belirlenen kısım doğrudan ödenir. Bu sigorta üçüncü kişi yararına yapılan bir sözleşmedir; sözleşmenin tarafları araç işleteni ile sigorta şirketidir, ancak sigorta bedeli yolcuya, sürücüye veya muavine ödenir.

Zorunlu Ferdi Kaza Koltuk Sigortası Podcast Anlatımı

Zorunlu ferdi kaza koltuk sigortası tazminatı, otobüs kazası, taksi kazası, dolmuş kazası, servis kazası, yolcu hakları, ölüm tazminatı, sakatlık tazminatı, tedavi giderleri ve sigorta başvuru süreci bu podcast bölümünde sade ve anlaşılır şekilde anlatılmıştır.

Hangi Araçlarda Zorunludur?

Zorunluluk yalnızca ticari yolcu taşıması yapan araçları kapsar:

  • Otobüs: 18 ve üzeri koltuklu şehirlerarası ve şehir içi otobüsler
  • Minibüs: 9–17 koltuklu yolcu taşıma araçları
  • Dolmuş: Belirli güzergahlarda çalışan toplu taşıma araçları
  • Taksi: Ticari taksi plakalı araçlar
  • Servis: Okul servisleri ve personel servisleri
  • Turizm araçları: Turistik geziler için kullanılan araçlar
  • Özel araçlar: Zorunluluk yoktur

Ruhsat alma ve yenileme süreçlerinde poliçenin aktif olması zorunludur; aksi halde taşımacılık faaliyeti durdurulabilir.

Zorunlu Trafik Sigortasından Farkı

Zorunlu trafik sigortası karşı tarafın zararlarını karşılayan sorumluluk sigortasıdır; kusur şarttır. Koltuk ferdi kaza sigortası ise araçtaki kişileri koruyan meblağ sigortasıdır; kusur aranmaz. Trafik sigortasında sigorta bedeli gerçek zarara göre hesaplanırken koltuk ferdi kazada poliçe limiti doğrudan ödenir. İki sigorta birbirinden bağımsızdır; aynı kazada her ikisinden ayrı tazminat talep edilebilir.

Özellik Trafik Sigortası Koltuk Ferdi Kaza
Kapsam Üçüncü şahısların zararı Yolcu, sürücü, muavin
Kusur şartı Var Yok
Sigorta türü Sorumluluk / zarar sigortası Meblağ sigortası
Limit (2026) 3.600.000 TL/kişi 252.000 TL/koltuk
Manevi tazminat Kapsam dışı Kapsam dışı

Kimler Tazminattan Yararlanır?

Araçta bulunmak yeterlidir; ücret ödeyip ödemediği, bilet alıp almadığı veya fiziksel bir koltuğa oturup oturmadığı önem taşımaz:

  • Biletli yolcular: Ücret ödeyerek seyahat edenler
  • Ücretsiz yolcular: Çocuklar, refakatçiler
  • Ayakta duran yolcular: Koltuk yetersizliğinde ayakta seyahat edenler
  • Sürücü: Ticari araç sürücüsü
  • Muavin / hostes: Araçta görevli personel

Taşımacının ya da sürücünün alkollü, ehliyetsiz veya kurallara aykırı araç kullanması yolcunun haklarını etkilemez; sigorta doğrudan yolcuyu korur.

2025–2026 Teminat Limitleri

SEDDK tarafından 01 Temmuz 2025 tarihinde yürürlüğe giren limitler her koltuk için ayrı ayrı uygulanır; 50 kişilik bir otobüste tüm yolcuların talepleri birbirinden bağımsızdır. Tedavi giderleri ölüm veya sakatlık tazminatından indirilmez; her kalem bağımsız biçimde ödenir.

Teminat Türü Yürürlük Limit (Koltuk Başı)
Sağlık Giderleri 01.07.2025’ten itibaren 252.000 TL
Ölüm Tazminatı 01.07.2025’ten itibaren 252.000 TL
Sürekli Sakatlık 01.07.2025’ten itibaren 252.000 TL’ye kadar

Koltuk Sigortası Tazminat Hesaplama

Koltuk sigortası tazminatı yaş, gelir veya aktif dönem hesabı gerektirmez; poliçe limiti esas alınır. Bu yapı bilirkişi hesabı gerektiren trafik sigortasından köklü biçimde ayrışır. Üç teminat türü birbirinden bağımsız ödenir: ölüm, sakatlık ve tedavi giderleri.

Kritik Kural — Koltuk Sigortası Tazminatında — 2 Yıl İçinde Ölüm veya Sakatlık Şartı

Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları uyarınca, tazminatın doğabilmesi için kazanın sigortalının kaza tarihinden itibaren 2 yıl içinde ölümüne veya sakatlığına yol açmış olması gerekir. Kaza anında ölüm gerçekleşmemişse ve kişi 2 yıldan uzun süre sonra bu kaza nedeniyle vefat etmişse, koltuk ferdi kaza tazminatı doğmaz. Sakatlık tespiti de bu 2 yıllık süre içinde tıbbi tedavinin sona ermesiyle kesinleşmiş olmalıdır. Bu kural zamanaşımıyla karıştırılmamalıdır; hak doğuran şart ayrıdır.

Ölüm Tazminatı

Kaza tarihinden itibaren 2 yıl içinde ölüm gerçekleşmişse, 252.000 TL’nin tamamı herhangi bir zarar hesabı yapılmaksızın yasal mirasçılara ödenir. Mirasçılar arasındaki dağılım Türk Medeni Kanunu miras hükümlerine göre yapılır. TMK md.499 uyarınca eş + 2 çocuk varsa: eş 1/4 (63.000 TL), her çocuk 3/8 (94.500 TL) pay alır. Manevi tazminat bu kapsamın dışındadır; doğrudan kusurlu sürücü veya araç işleteninden talep edilir.

Sürekli Sakatlık Tazminatı

Kaza tarihinden itibaren 2 yıl içinde sakatlık kesinleşmişse, tazminat poliçe limitinin maluliyet oranıyla çarpılmasıyla hesaplanır. Tıbbi tedavinin sona ermesi ve sakatlığın kesinleşmesi beklenir; Adli Tıp Kurumu veya devlet/üniversite hastanesi sağlık kurulu raporu zorunludur. Aynı kazadan birden fazla organda sakatlık oluşursa ayrı ayrı hesaplanan tutarların toplamı 252.000 TL’yi aşamaz.

Sakatlık Tazminatı = 252.000 TL × (Maluliyet Oranı / 100)

Sakatlık Türü Maluliyet Tazminat (2025–2026)
Bir gözün kör olması %35 88.200 TL
Bir eli bilek üstünden kaybetme %60 151.200 TL
Bir bacağın kalça ekleminden kaybı %70 176.400 TL
İki göz kaybı / Tam felç %100 252.000 TL
Bir kulağın sağır olması %30 75.600 TL

Tedavi Giderleri Teminatı

Kaza tarihini takip eden 1 yıl içinde ödenen doktor ücreti, hastane, ilaç, görüntüleme, fizik tedavi, protez ve ambulans giderleri fatura karşılığında 252.000 TL’ye kadar ödenir. Kaza sonucu oluşan diş hasarı limitin %30’una kadar karşılanır. Estetik operasyonlar kapsam dışıdır. Tedavi giderleri ölüm veya sakatlık tazminatından indirilmez; bağımsız kalem olarak ayrıca ödenir.

Koltuk Sigortası Tazminatı Nasıl Alınır?

KTK md.97 uyarınca koltuk sigortası tazminatı talebinde bulunmadan önce ilgili sigorta şirketine yazılı başvuru zorunludur; bu bir dava şartıdır. Sigorta şirketi başvurudan sonra 15 takvim günü içinde yanıt vermekle yükümlüdür. Belgelerin eksiksiz tesliminden itibaren 8 iş günü içinde ödeme yapılmak zorundadır. Bu süre aşılırsa temerrüt faizi işlemeye başlar. Teklif yetersiz kalırsa Sigorta Tahkim Komisyonu veya Asliye Ticaret Mahkemesi yoluna gidilebilir.

Adım İşlem Süre
1 Kaza tespit tutanağı (polis/jandarma) Kaza anında
2 Acil servis ve adli rapor Kaza günü
3 Sigortacıya bildirim 30 iş günü içinde
4 Yazılı tazminat başvurusu En kısa sürede
5 Sigorta ödemesi 8 iş günü içinde

30 İş Günü Bildirim Kuralı

Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları B.1 maddesi uyarınca sigortalı veya hak sahipleri, rizikonun gerçekleştiğini öğrendikleri tarihten itibaren 30 iş günü içinde sigortacıya bildirmekle yükümlüdür. Yurt dışında gerçekleşen kazalarda bu süre 60 iş gündür. Bu süre hak düşürücü süre değildir; süreyi aşmak tazminat hakkını ortadan kaldırmaz (Yargıtay 11. HD — 12191/12351 K.). Bununla birlikte geç bildirim, sigortacı tarafından kusur olarak ileri sürülebilir.

Gerekli Belgeler

Her başvuruda zorunlu olan temel belgeler:

  • Kimlik fotokopisi (TC Kimlik veya Pasaport)
  • Kaza tespit tutanağı (polis veya jandarma)
  • Acil servis raporu ve adli rapor
  • Tedavi belgeleri (epikriz, taburcu raporu, reçete)
  • Hastane, ilaç ve tedavi faturaları
  • IBAN banka hesap bilgisi

Duruma göre ek istenen belgeler:

  • Sürekli sakatlık iddiasında: Adli Tıp Kurumu veya devlet/üniversite hastanesi maluliyet raporu
  • Ölüm halinde: ölüm belgesi ve veraset ilamı
  • Yolculuğun ispatı için: bilet, taksi fişi, yolcu listesi veya bagaj fişi

Plaka biliniyorsa poliçe numarası olmadan da başvuru yapılabilir; TRAMER veya e-Devlet üzerinden sigorta şirketi tespit edilir.

Yolcu Hakları ve Teminat Kapsamı

Koltuk sigortası tazminatı kapsamı, taşıma hizmetinin başından sonuna kadar kesintisiz sürer; mola, duraklama ve iniş-biniş anları da dahildir. Araç içi ve dışı kazalar, trafik kazaları, doğal afetler (deprem, sel), yangın, patlama ve araçtan inerken düşme teminat kapsamındadır. Savaş, terör, nükleer olay, kasıtlı kendine zarar verme ve yolculukla bağlantısız hastalıklar teminat dışındadır. Yolcunun alkollü veya uyuşturucu etkisinde olması ödemeyi engellemez; bu muafiyet yalnızca sigortalının kasıtlı hali için geçerlidir.

(Yasal dayanak: 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu md.18 | Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları md.A.1–A.4)

Sigorta Red Sebepleri ve İtiraz

Koltuk sigortası tazminatı taleplerinde TTK md.1409 uyarınca ispat yükü sigortacıya aittir; şirket reddetmek istediğinde yazılı ve gerekçeli bildirmek zorundadır. Sık red gerekçeleri: belge eksikliği, illiyet bağı yokluğu, poliçe yokluğu ve zamanaşımı. Yolcunun alkollü olması, sürücünün ehliyetsizliği veya kazadaki kusur ödemeyi engellemez. Haksız ret kararlarına karşı Sigorta Tahkim Komisyonu veya Asliye Ticaret Mahkemesi yoluna gidilebilir.

Red Sebebi Geçerli mi? Çözüm
Poliçe yok / süresi dolmuş Evet Güvence Hesabı’na başvur
Belge eksikliği Evet Eksikleri tamamla, yeniden başvur
2 yıl şartı karşılanmamış Evet Diğer sorumluluk sigortalarına başvur
Yolcunun alkollü olması Hayır İtiraz et, tahkime başvur
Zamanaşımı dolmuş Evet Hak düşümü — çözüm yok

Otobüs, Taksi ve Dolmuş Kazalarında Tazminat

Otobüs kazalarında yolcular iki ayrı kaynaktan tazminat talep edebilir: koltuk ferdi kaza sigortasından kusur aranmaksızın 252.000 TL’ye kadar; kusurlu taraf varsa zorunlu trafik sigortasından 2026 itibarıyla kişi başı 3.600.000 TL’ye kadar. Otobüste mola sırasında araçtan inerken yaşanan düşme taşıma sürecinin parçasıdır. Taksilerde taksimetre fişi yolculuk belgesi olarak kabul edilir. Dolmuşlarda bilet olmasa tanık ifadesi veya sürücü beyanıyla yolculuk ispatlanabilir. Korsan araçlarda sigorta olmayabilir; bu durumda Güvence Hesabı devreye girer.

İcra İnkâr Tazminatı ve Likit Alacak

Koltuk sigortası tazminatından doğan alacak likit bir alacaktır; miktar poliçe ve maluliyet oranıyla matematiksel olarak belirlenebilir niteliktedir. Bu nedenle sigorta şirketi ödeme yapmazsa, dava açmadan icra takibi yoluna gidilebilir. Borçlunun itirazı haksız bulunursa, Yargıtay 11. HD içtihadına göre icra inkâr tazminatına hükmedilmesi gerekir. Bu hak, zorunlu trafik sigortası alacaklarında uygulanmayan güçlü bir avantajdır; yolcunun koltuğunu koruma altına alan sigortanın meblağ niteliğinden kaynaklanır.

Koltuk Sigortası Bedeli Destekten Yoksun Kalma Tazminatından İndirilmez

Önemli bir hukuki nokta: mirasçıların koltuk ferdi kaza sigortasından aldıkları sigorta bedeli, hiçbir şekilde destekten yoksun kalma tazminatından indirilemez. Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları md.A.5/f bu kuralı açıkça düzenlemektedir. Yani mirasçılar; koltuk sigortasından 252.000 TL alırken, ayrıca kusurlu tarafın sorumluluk sigortasından tam destekten yoksun kalma tazminatını da talep edebilir. Bu iki tazminat birbirini karşılamaz; tamamen bağımsız kalemlerdir.

Zamanaşımı

Sigorta sözleşmesinden doğan tazminat davası, hak sahibinin zararı ve tazminat yükümlülüğünü öğrendiği tarihten itibaren 2 yıl, her hâlde olaydan itibaren 10 yıl sonra zamanaşımına uğrar (TTK md.1420, Yargıtay 11. HD 12191/12351 K.). Ölüm halinde KTK md.109/2 uyarınca uzamış ceza zamanaşımı uygulandığında dava zamanaşımı 15 yıla çıkabilir. Sigorta genel şartlarında yer alan 30 iş günlük bildirim süresinin kaçırılması zamanaşımını durdurmaz; ancak sigortacı geç bildirimi kusur olarak ileri sürebilir.

Talep Türü Zamanaşımı Dayanak
Genel sigorta tazminatı 2 yıl (mutlak: 10 yıl) TTK md.1420
Ölüm — uzamış ceza zamanaşımı 15 yıl KTK md.109/2 + TCK md.66/1-d

Güvence Hesabı

Koltuk sigortası tazminatı başvurusu için poliçe yoksa veya sigorta şirketi iflas etmişse, 5684 sayılı Kanun md.14 kapsamında Güvence Hesabı devreye girer. Kazanın gerçekleştiği tarihte geçerli olan limitler (01.07.2025 sonrası için 252.000 TL) dahilinde ödeme yapılır. Araç hasarı ve manevi tazminat kapsam dışıdır; bu kalemler için kusurlu sürücüye dava açılır. Başvuru için guvencehesabi.org.tr adresine gerekli belgelerle müracaat edilir.

Sigorta Tahkim Komisyonu

Koltuk sigortası tazminatı için sigorta şirketinin reddi veya yetersiz teklifi halinde Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurulabilir. Tahkim süreci ortalama 2–4 ay sürer; mahkeme davalarına göre hızlı ve düşük maliyetlidir. 2026 başvuru ücretleri 520 TL ile tutarın %1,8’i arasında değişir. Tahkim yoluna başvurabilmek için sigorta şirketine önceden yazılı başvuru yapılmış olması ön koşuldur.

Mahkeme Süreci

Koltuk sigortası tazminatı davalarında görevli mahkeme, sigorta şirketine karşı açılan ticari uyuşmazlık niteliği nedeniyle Asliye Ticaret Mahkemesi‘dir. Yetkili mahkeme kaza yeri, davacı veya davalının ikametgahıdır. Dava açmadan önce KTK md.97 kapsamında yazılı ön başvuru zorunludur; bu dava şartı yerine getirilmeden açılan davalar usulden reddedilir. Ortalama yargılama süresi ilk derece için 6–18 ay; Yargıtay temyiziyle birlikte 2–3 yıldır.

Sıkça Sorulan Sorular

Koltuk sigortası tazminatı ne kadar 2026?

01 Temmuz 2025 itibarıyla sağlık giderleri, ölüm ve sürekli sakatlık için koltuk başına 252.000 TL uygulanmaktadır. Her koltuk için limitler ayrı ayrı geçerlidir.

Koltuk ferdi kazada 2 yıl şartı ne demek?

Sigorta genel şartları uyarınca, ölüm veya sakatlık tazminatının doğabilmesi için ölüm ya da sakatlığın kaza tarihinden itibaren 2 yıl içinde gerçekleşmesi gerekir. Bu, hak doğuran şarttır; zamanaşımıyla karıştırılmamalıdır.

Koltuk ferdi kazada kusur aranır mı?

Hayır. Bu sigorta meblağ sigortasıdır; alkollü sürücü, ehliyetsiz araç veya yolcunun kendi kusuru ödemeyi engellemez. Yalnızca yolcunun kendi kastıyla kendine zarar vermesi teminat dışıdır.

Takside koltuk ferdi kaza sigortası var mı?

Evet. Ticari taksi plakalı araçlarda zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası bulunmak zorundadır. Taksimetre fişi yolculuk belgesi olarak kabul edilir.

Bilet almadan binen yolcu tazminat alabilir mi?

Evet. Tanık ifadesi, güvenlik kamera kaydı veya kaza tutanağıyla yolculuğunu ispatlayan herkes tazminat talep edebilir.

Otobüs kazasında ne kadar tazminat alınır?

Koltuk sigortasından ölümde 252.000 TL, sakatlıkta maluliyet oranına göre 252.000 TL’ye kadar, tedavide 252.000 TL. Kusurlu taraf varsa zorunlu trafik sigortasından ayrıca kişi başı 3.600.000 TL’ye kadar talep edilebilir.

Koltuk sigortası bedeli destekten yoksun kalma tazminatından düşülür mü?

Hayır. Genel Şartlar md.A.5/f uyarınca koltuk sigortasından alınan bedel, destekten yoksun kalma tazminatından hiçbir şekilde indirilemez. İki tazminat birbirinden tamamen bağımsızdır.

İcra takibi yapılabilir mi?

Evet. Koltuk sigortası alacağı likit alacaktır; dava açmadan icra takibi yoluna gidilebilir. Haksız itiraz halinde Yargıtay 11. HD içtihadına göre icra inkâr tazminatına hükmedilebilir.

Aracın sigortası yoksa ne yapılır?

5684 sayılı Kanun md.14 uyarınca Güvence Hesabı’na başvurulur. Kazanın tarihindeki geçerli limitler dahilinde ödeme yapılır.

Sigorta ödemesi ne kadar sürer?

Koltuk sigortası tazminatı belgelerin eksiksiz tesliminden itibaren 8 iş günü içinde ödenmek zorundadır. Bu süre aşılırsa temerrüt faizi işler.

Ayakta duran yolcu tazminat alabilir mi?

Evet. “Koltuk” ifadesi araçtaki yolcu kapasitesini belirtir; fiziksel koltuğa oturmak şart değildir.

SGK’lı kişi tazminat alabilir mi?

Evet. SGK tedavi giderlerini karşılarsa kalan fark sigorta limitine kadar ödenir. Ölüm ve maluliyet tazminatları SGK’dan bağımsız alınır.

Zamanaşımı ne kadar?

Sigorta sözleşmesinden doğan genel zamanaşımı öğrenmeden 2 yıl, her hâlde 10 yıldır. Ölüm halinde KTK md.109/2 kapsamında uzamış ceza zamanaşımı uygulanabilir; bu durumda süre 15 yıla çıkar.

Koltuk sigortası ile trafik sigortası aynı anda alınabilir mi?

Evet. İki sigorta birbirinden tamamen bağımsızdır; aynı kazada her ikisinden de ayrı ayrı tazminat talep etmek mümkündür.

30 iş günü bildirim süresi kaçırılırsa hak düşer mi?

Hayır. Yargıtay 11. HD 12191/12351 sayılı kararına göre 30 iş günlük bildirim süresi hak düşürücü süre değildir; geç bildirim tazminat hakkını ortadan kaldırmaz.

Koltuk Sigortası Tazminatı 2026 — Özet

Koltuk sigortası tazminatı; ölüm, sakatlık ve tedavi için koltuk başına 252.000 TL güvence sağlar; koltuk sigortası tazminatı talepleri kusur aranmaz. Tazminatın doğması için kazanın 2 yıl içinde ölüm veya sakatlığa yol açmış olması gerekir. Koltuk sigortası tazminatı başvurusu öğrenmeden itibaren 30 iş günü içinde yapılmalı, ancak bu sürenin geçirilmesi hak düşürmez. Koltuk sigortası bedeli destekten yoksun kalma tazminatından indirilemez; likit alacak olması nedeniyle icra inkâr tazminatı talep edilebilir. Koltuk sigortası tazminatında poliçe yoksa Güvence Hesabı devreye girer; davalarda Asliye Ticaret Mahkemesi görevlidir.

Otobüs Kazası Tazminatı | Trafik Kazası Avukatı | Sigorta Avukatı | Trafik Kazası Tazminat Hesaplama | Sigorta Teminat Limitleri | Kan Parası | Antalya Avukat

Av. Ahmet Geçgel | Meltem Mah. Meltem Blv. Antalya Spor Sit. B-2 Blok K7 D13, Muratpaşa/Antalya | +90 539 375 05 85 | Haritada Gör

Yasal dayanak: 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu | Güvence Hesabı teminat limitleri

Son Güncelleme: Mayıs 2026 | Yasal Uyarı: Bu makale bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye yerine geçmez.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir